सामाजिक सञ्जालमा होइन,कम्तीमा ५वर्ष जनताको दुःख–सुखमा देखिएको उपस्थितिले नेतृत्वको मूल्याङ्कन गरौँ !

चुनावमा अनुहार र प्रचार होइन, कम्तीमा पाँच वर्षको सामाजिक योगदान र जनताको विश्वास खोजौँ।

DB Dhami Abiral अध्यक्ष : अखिल(क्रान्तिकारी ) जिल्ला समिति कंचनपुर
२८ कार्तिक, २०८३

आज हाम्रो समाज र राजनीतिमा एउटा गम्भीर प्रश्न उठाउनुपर्ने बेला आएको छ—जनप्रतिनिधि बन्ने आधार आखिर के हो? पार्टीको पहुँच, आर्थिक शक्ति, चुनावी प्रचार, सामाजिक सञ्जालको लोकप्रियता वा समाजप्रतिको वास्तविक योगदान ? लोकतन्त्रमा जनप्रतिनिधि बन्ने अधिकार सबैलाई छ। तर जनताको नेतृत्व गर्ने आकाङ्क्षा राख्ने व्यक्तिले आफूलाई समाजप्रति कति जिम्मेवार, उत्तरदायी र प्रतिबद्ध बनाएको छ भन्ने मूल्याङ्कन हुन आवश्यक छ। मेरो स्पष्ट धारणा छ—जनप्रतिनिधि बन्न चाहने व्यक्तिको कम्तीमा पाँच वर्षको सामाजिक योगदान, नैतिक आचरण र जनतासँगको सम्बन्धको सार्वजनिक परीक्षण तथा मूल्याङ्कन हुनुपर्छ।

आज सामाजिक सञ्जालमा आफूलाई समाजसेवी, जनप्रेमी र परिवर्तनकारी देखाउने प्रतिस्पर्धा बढेको छ। फेसबुकका भित्तामा आदर्शका शब्द लेख्ने, सामाजिक कामका केही तस्बिर पोस्ट गर्ने र चुनाव नजिकिँदै गर्दा जनताको घरदैलोमा पुग्ने प्रवृत्ति पनि देखिन्छ। तर सामाजिक सञ्जालमा देखिएको लोकप्रियता र वास्तविक समाजमा स्थापित विश्वास एउटै कुरा होइनन्। समाज परिवर्तन फेसबुकका स्टाटसले होइन, व्यवहार र निरन्तर कर्मले हुन्छ। जनताको दुःखमा साथ दिने, अन्यायविरुद्ध उभिने, विपत्तिमा सहयोग गर्ने, गरिब तथा विपन्नको आवाज बन्ने, युवाका समस्या उठाउने र सार्वजनिक सरोकारका विषयमा निरन्तर संघर्ष गर्ने व्यक्ति नै वास्तविक अर्थमा समाजसँग जोडिएको व्यक्ति हो। प्रश्न यो होइन कि तपाईं सामाजिक सञ्जालमा कति पटक देखिनुभयो, प्रश्न यो हो कि समाजलाई तपाईंको आवश्यकता पर्दा कति पटक उपस्थित हुनुभयो ?

चुनाव नजिकिँदा मात्रै जनताको घर सम्झिने, मत माग्नुपर्दा मात्रै हात जोड्ने र पद प्राप्त गरेपछि जनताबाट टाढिने राजनीतिक संस्कारको अन्त्य हुनुपर्छ। जनप्रतिनिधि बन्न चाहने व्यक्तिले कम्तीमा पाँच वर्षको अवधिमा समाजका लागि के गर्‍यो भन्ने कुराको स्पष्ट जवाफ दिन सक्नुपर्छ। उसले समाजका समस्यामा कस्तो भूमिका खेल्यो? शिक्षा, स्वास्थ्य, रोजगारी र विकासका सवालमा कति योगदान गर्‍यो? भ्रष्टाचार, बेथिति र अन्यायविरुद्ध कति पटक आवाज उठायो? गरिब, श्रमिक, किसान, विद्यार्थी, महिला तथा उत्पीडित समुदायको पक्षमा कति उभियो? यी प्रश्नहरू चुनावी बहसका अनिवार्य विषय बन्नुपर्छ।

राजनीति कुनै व्यक्तिको व्यक्तिगत महत्त्वाकाङ्क्षा पूरा गर्ने भर्‍याङ होइन। यो जनताको जीवनस्तर बदल्ने, समाजमा न्याय स्थापित गर्ने र सार्वजनिक जिम्मेवारी पूरा गर्ने माध्यम हो। त्यसैले नेतृत्वको मूल्याङ्कन भाषण, पोस्टर, पैसा र प्रचारका आधारमा होइन, विचार, व्यवहार, इमानदारी, त्याग र सामाजिक योगदानका आधारमा हुनुपर्छ। यहाँ पाँच वर्षको सामाजिक योगदानलाई कानुनी रूपमा कसैको उम्मेदवारी रोक्ने आधार बनाउन खोजिएको होइन। बरु राजनीतिक दलहरूले उम्मेदवार छनोट गर्दा र नागरिकले मतदान गर्दा अपनाउनुपर्ने नैतिक मापदण्डका रूपमा स्थापित गर्न खोजिएको हो। यसको मूल्याङ्कन पनि पारदर्शी, निष्पक्ष र प्रमाणमा आधारित हुनुपर्छ।

अब हामीले चुनावमा नयाँ प्रश्न गर्नुपर्छ—तपाईंको चुनावी घोषणापत्र के छ भन्नेभन्दा पहिले, विगत पाँच वर्षमा समाजका लागि तपाईंले के गर्नुभयो ?

हामीलाई सामाजिक सञ्जालका चर्चित अनुहार होइन, समाजका भरोसायोग्य पात्र चाहिएका छन्। हामीलाई भाषणमा जनताको पक्षमा देखिने होइन, व्यवहारमा जनताको पक्षमा उभिने नेतृत्व चाहिएको छ। हामीलाई चुनावका बेला मात्रै भेटिने प्रतिनिधि होइन, हरेक दिन जनताको बीचमा भेटिने जनप्रतिनिधि चाहिएको छ। अब नेतृत्वको मापदण्ड बदलौँ। प्रचारभन्दा योगदानलाई प्राथमिकता दिऔँ। लोकप्रियताभन्दा विश्वसनीयतालाई महत्त्व दिऔँ। अनुहारभन्दा विचार र कर्मलाई चिनौँ।किनकि जनताको प्रतिनिधि बन्ने अधिकारसँगै जनताप्रति उत्तरदायी हुने जिम्मेवारी पनि आउँछ।
अन्त्यमा,

पहिले समाजमा आफ्नो उपस्थिति प्रमाणित गरौँ, त्यसपछि नेतृत्वको दाबी गरौँ। पहिले जनताको विश्वास जितौँ, अनि मात्रै जनताको मत मागौँ। जनप्रतिनिधि बन्ने सपना देख्नुअघि पाँच वर्ष समाजका लागि बाँचेर देखाऔँ। समाजमा उपस्थिति नभएको लोकप्रियता क्षणिक हुन्छ, समाजमा योगदान गरेको विश्वास दीर्घकालीन हुन्छ। राजनीति प्रचारले होइन, योगदानले चिनिनुपर्छ!
DB Dhami Abiral
अध्यक्ष : अखिल(क्रान्तिकारी ) जिल्ला समिति कंचनपुर